:دانلود فایل متن کامل پایان نامه در سایت sabzfile.com

جستجو در سایت :   

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته زبان و ادبیات فارسی

عنوان : صور خیال در غزلیّات نظیری نیشابوری

دانشگاه ایلام

پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زبان و ادبیات فارسی 

عنوان:

صور خیال در غزلیّات نظیری نیشابوری

استاد راهنما:

دکتر علیرضا شوهانی  

استاد مشاور:

دکتر رحمان ذبیحی

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی گردد

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود می باشد)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

فهرست مطالب:

مقدمه………………………………… 1

فصل او ل: کلیات پژوهش

1-1. تبیین و اظهار مسأله‌ی پژوهش…………………………………. 4

1-2. ضرورت و اهمیّت موضوع پژوهش………………………………… 5

1-3. اهداف پژوهش………………………………… 5

1-4. سوالات پژوهش………………………………… 5

1-5. پیشینه‌ی علمی موضوع پژوهش………………………………… 5

1-6. روش پژوهش………………………………… 6

فصل دوم: تبیین احوال و زندگانی نظیری نیشابوری

2-1. زندگی نظیری نیشابوری………………………………… 8

2-2. نگاه نظیری نیشابوری به شاعران متقدم………………………….. 11

2-3. سبک شعری نظیری نیشابوری………………………………… 12

2-4. ویژگی‌های سبک هندی………………………………… 13

2-5. ویژگی‌های اظهار نظیری نیشابوری………………………………… 15

فصل سوم: تشبیه، تمثیل و اسلوب معادله

3-1. تشبیه……………………………….. 18

3-2. تقسیم‌بندی تشبیه براساس مفرد و مرکب بودن…………………….. 25

3-3. انواع تشبیه بر پایه‌ی وحدت و تعدد طرفین………………………….. 32

3-4. تشبیه بلیغ……………………………….. 35

3-5. تمثیل و اسلوب معادله……………………………….. 36

فصل چهارم: استعاره

4-1. استعاره………………………………. 43

4-2. بخش اول: استعاره‌ی مصرحه……………………………….. 44

4-3. بخش دوم: استعاره‌ی مکنیه……………………………….. 54

4-4-بخش سوم: تشخیص………………………………….. 55

4-5. بخش چهارم: اضافه‌ی استعاری………………………………… 58

فصل پنجم: کنایه

5-1. کنایه……………………………….. 61

5-2. انواع کنایه…………………………….61

5-3. گونه‌های کنایه بر پایه‌ی وسائط………………………………… 62

5-4. کنایه بر پایه‌ی مکنّیٌ عنه……………………………….. 66

5-5. عناصر کنایه در غزلیّات نظیری نیشابوری…………………….. 70

5-6. عناصر قرآنی………………………………… 71

5-7. عناصر اساطیری………………………………… 72

5-8. عناصر تاریخی………………………………… 72

5-9. عناصر آداب اجتماعی، مذهبی و عامیانه………………………… 74

5-10. مجاز……………………………….. 75

5-11. علاقه‌ی حال و محل یا ظرف و مظروف……………………… 76

5-12. علاقه‌ی کلیت و جزئیت…………………………………. 80

5-13. علاقه‌ی ماکان و مایکون……………………………….. 82

5-14. علاقه‌ی سببیت یا علت و معلول……………………………….. 85

5-15. مجاز به علاقه‌ی لازمیت و ملزومیت………………………… 85

5-16. مجاز به علاقه‌ی آلیت…………………………………. 88

5-17. علاقه‌ی خاص و عام……………………………….. 89

نتیجه گیری………………………………… 90

 منابع………………………………. 93

چکیده:

نظیری نیشابوری از شاعران برجسته‌ی سال‌های آغازین قرن یازدهم هجری می باشد که دیوان وی را مجموعه غزلیات، قصاید، قطعات، ترجیعات و رباعیات تشکیل می‌دهد در دیوان وی 564 غزل هست که از جنبه‌های مختلف شایسته‌ی مطالعه و توجه بیشتر هستند. یکی از این جنبه‌ها حوزه‌ی اظهار می باشد که اهمیت آن بر هیچ کس پوشیده نیست، غزل نظیری نیشابوری از هر جهت شایسته‌ی تحلیل و مطالعه می باشد اما خصیصه‌ی ادبی مخصوصاً حوزه‌ی اظهار آن متمایزتر می باشد و به غزلیات وی رنگ و بوی خاصی بخشیده که در این پایان‌نامه به مطالعه آنها پرداخته شده می باشد. این پایان‌نامه در پنج فصل مطالعه و تنظیم شده که فصل اول شامل کلیات و تعاریف می باشد که به تبیین و اظهار مساله، ضرورت و اهمیت موضوع، اهداف پژوهش، کاربرد نتایج پژوهش، پیشینه‌ی علمی موضوع، فرضیه یا سئوال‌های پژوهش و تبیین روش پژوهش می‌پردازد، فصل دوم به زندگی‌نامه‌ی نظیری نیشابوری، آثار، دانش و آگاهی او و تاثیر و تأثرش بر شعرای قبل و بعد از خود تنظیم شده می باشد. اما تنه‌ی اصلی این پایان نامه از فصل سوم  شروع می گردد که از سه بخش تشبیه، اسلوب معادله، تمثیل ، فصل چهارم استعاره و فصل پنجم کنایه و مجاز تشکیل شده می باشد. مبنای کار تقسیم‌بندی تنه‌ی اصلی پایان‌نامه همان تقسیم‌بندی رایج در علم اظهار می باشد با این تفاوت که اسلوب معادله و تمثیل را با در نظر داشتن زیرساخت تشبیه بودن‌شان زیرمجموعه‌ی تشبیه آوردیم.  نتایج پژوهش نشان می‌دهد که آرایه‌های مذکور به غزلیات نظیری نیشابوری غنای خاصی بخشیده می باشد.

مقدمه:

بی‌توجهی شاهان صفوی نسبت به ادب غنایی سبب مهاجرت شاعران ایرانی به سرزمین هند گردید و دلیل دیگر این مهاجرت این بود که شاهان گورکانی با تشویق و ترغیب شاعران فارسی زبان محفل شعر و شاعری را گرم نگه داشته بودند و این باعث به وجود آمدن سبک هندی با مشخصه‌های خاص خود گردید که مانند‌ی ویژگی‌های آن نازک خیالی، دقت نظر، ظرافت در گفتار، در نظر داشتن زبان کوچه و بازار و … می‌باشد، نظیری نیشابوری مانند شاعرانی می باشد که از سبک هندی پیروی کرده و دیوان او مشتمل بر 564 غزل می‌باشد که در تک تک غزلیاتش ویژگی‌های خاص سبک هندی را گنجانده می باشد.

      این پایان‌نامه پژوهشی در صور خیال غزلیات نظیری نیشابوری می باشد، برای مطالعه جنبه‌های زیبایی شناختی و ویژگی‌های صورخیال، آغاز شواهد تمام صورت‌های خیالی استخراج گردیده و بسامد هر کدام از انواع مختلف صور خیال مشخص شده می باشد، در ارزیابی جلوه‌های هر کدام از آن صورت‌های خیال انگیز در غزلیات نظیری نیشابوری، آغاز تعریف آنها مطابق آن چه در میان علمای علم اظهار معروف می باشد ارائه شده می باشد. در هر فصل کوشش شده تا کاربرد هر کدام از انواع صورخیال، برای خواننده معلوم گردد. از آنجا که استشهاد ابیات و شواهد زیاد، موجب گسیختگی رشته‌ی اندیشه‌ی خواننده و افزایش حجم پایان‌نامه می‌گردید، تنها به ذکر چند شاهد مثال به همراه تصویر آن بسنده کرده و در پایان برای جلوگیری از تکرار فقط تعداد هر آرایه را شمرده و در مجموع ذکر نموده‌ایم. که تشبیه با 27 درصد بالاترین فراوانی را به خود اختصاص داده می باشد و بعد از آن اسلوب معادله و تمثیل با 20 درصد فراوانی و استعاره با 20/19 درصد بیشترین سهم را به خود اختصاص داده‌اند برای انجام این پژوهش دیوان «نظیری نیشابوری» تصحیح و تعلیق محمدرضا طاهری چاپ موسسه‌ی نشر نگاه (1389) را اساس کار خود قرار داده‌ایم. در فصل اول کلیات و مبانی پژوهش، مطالعه شده می باشد، که در آن به تبیین و اظهار مسئله پژوهشی، ضرورت و اهمیت موضوع، اهداف، کاربرد نتایج، پیشینه‌ی علمی موضوع، سؤال‌ها و فرضیه‌ها و تبیین روش پژوهش پرداخته می باشد. در فصل دوم تبیین احوال و زندگی نامه‌ی نظیری نیشابوری مطالعه شده و سپس سبک هندی و شاخصه‌های مهم آن و تأثیر آن بر نظیری نیشابوری تحلیل شده می باشد. در فصل سوم، عناصر صورخیال مطالعه شده که شامل بخش‌های مختلفی می باشد در بخش اول تشبیه و انواع آن مطالعه شده که تشبیه بلیغ بیشترین سهم را به خود اختصاص داده می باشد. بخش دوم مطالعه اسلوب معادله و تمثیل می‌باشد. فصل چهارم که به استعاره تعلق دارد و به مطالعه انواع استعاره‌ی مصرحه‌، مکنیه، اضافه استعاری و تشخیص می‌پردازد. فصل پنجم کنایه می باشد که کنایه از دیدگاه‌های مختلف، تلویح، ایما، رمز و تعریض بر اساس مکنّی عنه و مکنّی به و سپس از دیدگاه کنایه از اسم، کنایه از صفت و کنایه از فعل مطالعه کرده‌ایم اما در بخش مجاز هر چند بعضی علما آن را به عنوان صورخیال قبول ندارند. به خاطر علاقه‌ی شباهت آن نتوانستیم از ذکر این بخش صرف نظر کنیم.

در این پژوهش کوشش شده از طریق  روش‌ توصیفی، بهره گیری از منابع کتابخانه‌ای و در صورت لزوم بهره گیری از داده‌های آماری برای پرسش‌های مطرح شده در بخش اهداف پژوهش پاسخ مناسب و به جا داده گردد.

قبا گر حریر می باشد گر پرنیان                          به نــاچار حشوش بود در میان

تو گر پرنیانی نیابی مجوش                          کرم کار فرمای و حشوش بپوش

فصل اول: کلیات پژوهش

1-1- تبیین و اظهار مسأله پژوهش

صور خیال در کنار زبان، موسیقی، عاطفه و محتوا یکی از عناصر اساسی شعر و مطالعه آن یکی از موضوعات اصلی در نقد آثار ادبی و حتی مطالعه سبک شعری شاعران می باشد. اهمیّت موضوع صورخیال تا جایی می باشد که تعدادی از علمای قدیم و استادان معاصر آن را فصل ممیّز شعر از نظم دانسته‌اند. مطالعه دقیق صور خیال نتایج مثبت سبک‌شناسی بسیاری دارد. نظیری نیشابوری یکی از شاعران تواناست که شعر او از جنبه‌های مختلف دارای ارزش و شایسته‌ی نقد و مطالعه می باشد، پس پژوهشگر در این پژوهش با عنوان «مطالعه صورخیال در غزلیّات نظیری نیشابوری» بر آن می باشد تا ضمن آشنایی با سخن وی انواع گوناگون صورخیال را در غزلیاتش مطالعه کند که سرشار از باریک‌اندیشی‌ها و تصاویر تخیلی لطیف و جذاب می باشد و با چگونگی شکل‌گیری تصاویر خیالی در غزلیات این شاعر بزرگ امّا گمنام آشنا شده و با پژوهش و مطالعه منابع معتبر و متعدد علم اظهار گونه‌های تشبیه، استعاره، کنایه، مجاز، اسلوب معادله و تمثیل را تعریف کرده و مصداق‌های هر کدام را در بخش غزلیات مشخص نماید. پژوهشگر خود را ملزم می‌داند که مطالب و اطلاعات هر چند مختصری را پیرامون سخن نظیری نیشابوری اظهار کند تا خواننده از این راه با فکر و اندیشه‌ی نظیری نیشابوری بهتر آشنا گردد. و نیز در این پژوهش مشخص خواهد گردید که بسامد کدام یک از عناصر خیال در شعر نظیری نیشابوری برجسته‌تر و بالاتر می باشد؟ او چگونه شاعری بوده می باشد و چه تفکراتی داشته؟ چه مضامینی بیشتر در شعرش دریافت می گردد؟ از کدام شاعران تأثیر پذیرفته می باشد؟ اشعار وی مخصوصاً غزلیاتش چه تأثیری بر خوانندگان آن داشته می باشد؟ که پژوهنده با مطالعه‌ی غزلیات نظیری نیشابوری پس از شناخت دقیق، صورخیال آنها را یادداشت ‌برداری نموده و با شناخت این تصاویر تخیلی درک معانی زیبا و لطیف اشعار نظیری نیشابوری برای خواننده آسان شده می باشد.

2-1- ضرورت و موضوع اهمیت پژوهش

عنصر خیال در شعر فارسی همواره جایگاه مهمی داشته می باشد و در بعضی دوره‌ها این جایگاه بلندتر به نظر می‌رسد مانند در سبک هندی که فهم دقیق معانی متون ادبی و اشعار شاعران و لذّت بردن از آن‌ها در گرو شناخت و تشخیص صورخیال می باشد مطالعه صورخیال در شعر نظیری نیشابوری کمک می کند تا به اوضاع و احوال شاعر، و طریقه‌ی بهره گیری از تصاویر خیالی در قرن دهم و یازدهم بهتر پی ببریم و دیگر با فهم بهتر سبک شعری این شاعر به خواننده این غزلّیات کمک شده باشد.

3-1- اهداف پژوهش

1- فراهم آوردن زمینه‌ی شناخت و چگونگی‌ی بهره گیری‌ی نظیری نیشابوری از عناصر خیال.

2- شناساندن شعر نظیری نیشابوری از طریق بحث در صور خیال.

3- شناخت نوع نگاه شاعر به پدیده‌های اطراف خود.

4- تعیین بسامد نوع صور خیال در شعر نظیری نیشابوری.

4-1- سوالات پژوهش

1- جایگاه صور خیال در غزل نظیری نیشابوری کجاست؟

2- بسامد کدام یک از گونه‌های خیال در دیوان او بیشتر می باشد؟

5-1- پیشینه علمی موضوع پژوهش

     در حوزه‌ی صورخیال تحقیقاتی در قالب کتاب، پایان‌نامه و مقاله انجام شده می باشد، و از این آثار می‌توان به کتاب‌های ارزشمندی تصریح نمود که می‌توانند زیربنای پژوهش حاضر باشند، در زمینه‌ی علم بلاغت کتاب «اسرار البلاغه عبدالقاهر جرجانی» که به مطالعه تصاویر خیال‌انگیز و آوردن شاهد مثال‌هایی به زبان عربی پرداخته می باشد. کتاب «معالم البلاغه» اثر محمد خلیل رجایی، «ابداع البدایع» شمس العلمای گرگانی و … کتبی هستند که در زمینه‌ی علم اظهار نگاشته شده‌اند و در این پایان‌نامه هم در تعریف عناصر بیانی مورد بهره گیری قرار گرفته‌اند. اما در زمینه‌ی دیوان نظیری نیشابوری کارهایی انجام گرفته می باشد که در این پایان‌نامه از آن‌ها بهره گیری شده می باشد عبارتند از:

1- مطالعه اظهار در شعر نظیری نیشابوری، بهناز پوررضا کهیازی به راهنمایی دکتر محمدحسین حائری- دانشگاه علامه طباطبایی 1388

2- صورخیال در غزل‌های نظیری نیشابوری، نوید احمدگل

3- مطالعه ارسال المثل، تشبیهات بلیغ و مضامین تازه در شعر نظیری نیشابوری، محمدمهدی خطیبی، رساله دکتری به راهنمایی دکتر احمد رنجبر 80-1379

4- مجموعه مقالات همایش سه روزه‌ی نظیری نیشابوری در شهر دهلی

5- تشبیه و استعاره در دیوان نظیری نیشابوری پروین محمدباقری دانشگاه آزاد کرج به راهنمایی دکتر ماهیار

6-1- روش پژوهش

این پژوهش به صورت توصیفی و به روش کتابخانه‌ای انجام می‌گیرد؛ مطالعه و یادداشت‌برداری از کتاب‌هایی که در حوزه‌ی بلاغت نوشته شده می باشد و استخراج تصاویر خیال‌انگیز زیادی که در غزلیّات نظیری نیشابوری هست و سپس تحلیل هر کدام از ابیات کاری می باشد که در این پایان‌نامه انجام پذیرفته می باشد. تحلیل و تجزیه‌ی این عناصر در دیوان نظیری و با راهنمایی‌های اساتید راهنما و مشاور انجام پذیرفته می باشد. در تمام پژوهش اعدادی که داخل کمانک قرار گرفته‌اند، عدد اول شماره بیت و عدد دوم شماره غزل می باشد.

تعداد صفحه : 107

قیمت : 14700 تومان

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   پایان نامه ارشد زبان و ادبیات فارسی: تصویرهای شاعرانه سیمین بهبهانی و شفیعی کدکنی از منظـر نقد زن مدار

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می گردد.

پشتیبانی سایت :        ****       serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  **** ***