جستجو در سایت :   

دانشگاه شیراز 

پایان­نامۀ کارشناسی ارشد در رشتۀ علوم اجتماعی-جامعه شناسی

  تحلیل علی فازی شیوه‌های حل ‌اختلاف بین دو حزب دموکرات و اجتماعیون اعتدالیون در مجلس دوم شورای ملی در ایران

استاد راهنما:

دکتر جهانگیر جهانگیری

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی گردد

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود می باشد)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

چکیده

نهضت مشروطه نقطه عطفی در تاریخ ایران می باشد؛ به‌نحوی که مرز ایران قدیم و جدید به شمار می رود. با این تفاصیل، تاریخ نشان داده که مشروطیت در معنای فرصت تصمیم‌سازی مشترک هیچگاه به‌خوبی محقق نشده می باشد. از این رو، حل اختلاف به‌عنوان نخستین گام در این فرایند مدنظر قرارگرفت. علل شیوه‌های حل اختلاف بین دو حزب دموکرات و اجتماعیون اعتدالیون در مجلس دوم شورای ملی مورد‌توجه قرارگرفت. از این رو، رساله براساس رویکرد چندبعدی جامعه‌شناسی تاریخی تحلیلی و روش تحلیل تطبیقی کیفی فازی(fsQCA) تنظیم گردید. بدین ترتیب، از نظریات اندیشمندانی ازجمله اندروسایر، بشیریه، پیران در کنار دو مدل حل اختلاف بهره گیری گردید. از آن نظریات شیوه حل اختلاف به‌عنوان پیامد در نظر گرفته گردید و چندین شرط علی در قالب یک مدل نظری دوسطحی فرض گردید. پس از شناخت بستر تاریخی آن دوران شش کشمکش عمده به‌عنوان موردها در نظرگرفته گردید. سپس، براساس رویکردی فازی هر مورد بازخوانی گردید. در‌نهایت با بهره گیری از نرم‌افزار fsQCA علل لازم و کافی و مسیرهای کافی منجر به پیامد موردنظر بدست آمد و مدل تجربی از علل دو سطحی شیوه‌های حل اختلاف بشدت هزینه‌بر در آن دوران مشخص گردید.

واژگان کلیدی: رشته حل اختلاف، روش تحلیل تطبیقی کیفی فازی، چارلز راگین، جامعه‌شناسی تاریخی تحلیلی، نظریه دوسطحی گورتز و ماهونی، مجلس دوم شورای ملی، حزب دموکرات، حزب اجتماعیون اعتدالیون.

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                                    صفحه

فصل اول: مقدمه

1-1- مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………….. 2

1-2- طرح مسئله……………………………………………………………………………………………………………………. 5

1-3- اهمیت و ضرورت پژوهش……………………………………………………………………………………………… 6

1-4- پرسش‌های پژوهش………………………………………………………………………………………………………… 8

 

فصل دوم: پیشینه پژوهش

2-1- مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………. 10

2-2- پیشینه داخلی……………………………………………………………………………………………………………… 10

2-3- پیشینه خارجی…………………………………………………………………………………………………………….. 12

2-4- نقد و بحث…………………………………………………………………………………………………………………….. 13

 

فصل سوم: مبانی نظری پژوهش

3-1- مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………. 15

3-2- درآمدی بر رویکردهای رشته‌ی حل اختلاف…………………………………………………………….. 15

3-3- مروری بر مدل‌های حل اختلاف…………………………………………………………………………………. 19

    3-3-1- مدل چرخه‌ی کشمکش……………………………………………………………………………………. 20

    3-3-2- مدل مثلث رضایت‌مندی…………………………………………………………………………………… 22

    3-3-3- مدل منافع/حقوق/ قدرت………………………………………………………………………………….. 24

    3-3-4- مدل ابعاد……………………………………………………………………………………………………………. 26

    3-3-5- مدل پویایی اعتماد……………………………………………………………………………………………. 28

3-4- نظریات جامعه‌شناسی مرتبط‌با مفاهیم محوری درحوزه حل اختلاف…………………….. 33

    3-4-1- اعتماد در دیدگاه اندرو سایر…………………………………………………………………………….. 33

عنوان ……………………………………………………………………………………………….. صفحه

 

    3-4-2- موانع توسعه سیاسی در دیدگاه حسین بشیریه…………………………………………….. 38

    3-4-3- نظریه راهبرد امنیت سرزمینی پرویز پیران…………………………………………………….. 42

3-5- نظریه دوسطحی ماهونی و گورتز……………………………………………………………………………….. 45

3-6- چهارچوب نظری منتخب پژوهش………………………………………………………………………………… 51

 

فصل چهارم: روش شناسی پژوهش

4-1- مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………. 56

4-2- راهبرد جامعه‌شناسی تاریخی……………………………………………………………………………………… 58

4-3- روش‌شناسی تنوع ‌محور………………………………………………………………………………………………. 64

4-4- روش (تحلیل تطبیقی کیفی/ تحلیل تطبیقی کیفی فازی)……………………………………… 70

4-5- کاربرد fsQCA در پژوهش‌های متکی بر داده‌های کیفی………………………………………. 79

    4-5-1- مجموعه‌های فازی…………………………………………………………………………………………….. 79

    4-5-2- درجه‌بندی…………………………………………………………………………………………………………. 82

 :دانلود فایل متن کامل پایان نامه در سایت sabzfile.com

    4-5-3- کدگذاری اسناد تاریخی……………………………………………………………………………………. 88

4-6- مؤلفه‌های تحلیلی روش FsQCA……………………………………………………………………………. 90

    4-6-1- اعمال روی مجموعه‌های فازی…………………………………………………………………………. 90

    4-6-2- جداول حقیقت…………………………………………………………………………………………………… 92

    4-6-3- سنجه‌های سازگاری و شمول……………………………………………………………………………. 96

    4-6-4- تحلیل استاندارد……………………………………………………………………………………………….. 100

 

فصل پنجم: مطالعه زمینه‌ی وقایع مجلس دوم شورای ملی ایران

5-1- مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………….. 106

5-2- مروری برشرایط پیش ازنهضت مشروطه ایران…………………………………………………………. 106

5-3- مروری بر مجلس اول شورای ملی…………………………………………………………………………….. 114

5-4- مروری بر دوران استبداد صغیر…………………………………………………………………………………. 120

5-5- مروری بر وقایع مجلس دوم شورای ملی………………………………………………………………….. 122

5-6- جمع‌بندی و نتیجه‌گیری…………………………………………………………………………………………… 148

 

عنوان ……………………………………………………………………………………………….. صفحه

 

فصل ششم: یافته‌های پژوهش

6-1- مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………….. 153

6-2- مجموعه‌های فازی پیامد و شرایط علی مفروض……………………………………………………… 153

6-3- مطالعه و تخمین نمره عضویت مجموعه‌فازی در هر یک از موردها………………………… 157

    6-3-1- کشمکش ترک اسلحه……………………………………………………………………………………… 157

    6-3-2- کشمکش برای انتخاب نایب‌السلطنه………………………………………………………………. 186

    6-3-3- کشمکش(مناقشه) برسر پاسخ‌به یادداشت انگلیس……………………………………….. 203

    6-3-4- کشمکش برسر بهره ازناصرالملک…………………………………………………………………… 211

    6-3-5- کشمکش برسر عزیمت سپهدار اعظم……………………………………………………………. 231

    6-3-6- کشمکش برسر واکنش به اولتیماتوم روس……………………………………………………. 244

6-4- آزمون و تحلیل مجموعه‌های فازی…………………………………………………………………………… 255

    6-4-1- سنجش وتنظیم مدل دوسطحی شیوه‌های حل اختلاف بین دو حزب مذکور 203

    6-4-2- تحلیل استاندارد مسیرهای علی کافی منجر به شیوه‌های حل اختلاف بشدت هزینه‌بر 266

6-5- اختصار و نتیجه‌گیری……………………………………………………………………………………….. 268

فصل هفتم: نتیجه‌گیری

7-1- مقدمه……………………………………………………………………………………………………………… 270

7-2- دستاوردهای دیگر پژوهش……………………………………………………………………………………….. 271

7-3- محدودیت‌های پژوهش……………………………………………………………………………………………… 274

7-4- پیشنهادات پژوهش…………………………………………………………………………………………………….. 275

 

فهرست منابع

منابع فارسی………………………………………………………………………………………………………… 276

منابع انگلیسی   279

مقدمه

 

بی‌گمان نهضت مشروطیت ایران یکی از تحولات سرنوشت‌ساز تاریخ کشور ما به شمار می‌رود؛ چنان‌که نقطه عطف و تحولی می باشد که برساخت‌های ذهنی وساختارهای اجتماعی را دگرگون کرده می باشد. در این جنبش از برخورد جامعه‌ی سنتی با تفکرات مدرن، نهادها و برساخت‌های ذهنی و عینی نوینی پدیدار گردید. یکی از عناصر مدرن در عرصه سیاسی و اجتماعی ایران پدیده نوظهور حزب می باشد. پدیده‌ای که تا به امروز وجود و کیفیت خود را در جامعه ایران متزلزل و دچار بحران یافته می باشد. در‌واقع، «احزاب سیاسی از نهادهای موثر در حیات سیاسی جوامع هستند که خود بر بستر پیش‌زمینه‌های مختلف سیاسی‌، فرهنگی‌، اجتماعی و اقتصادی گوناگون روئیده و بازتاب شرایط عینی و ذهنی حاکم بر جامعه از یکسو و ساختار نظام سیاسی، از سوی دیگر و برآیند چگونگی مواجهه و تعامل نیروهای مختلف اجتماعی با عرصه سیاست می باشد» (باقیان،1390).

در مجلس دوم شورای ملی، در دوره دوم مشروطه، گروه‌بندی‌های سیاسی بنا به سازمان‌یافتگی نسبی و ایدئولوژی متمایز خود را حزب خواندند. در طول این دوره کوشش کردند به گونه‌ای سازمان یافته شکل بگیرند؛ تا جایی که هریک مرام نامه خود را تدوین کردند و روزنامه خاصی را به‌عنوان ارگان حزب به فضای سیاسی- اجتماعی زمان عرضه کردند.

دو حزب اصلی این دوره دموکرات[1] و اجتماعیون اعتدالیون[2] بودند که در تداوم جناح‌بندی‌های «تندرو» و «میانه‌روی» پیشین در مجلس اول شکل گرفتند و در این دوران در اصطلاح تقابل احزاب «انقلابی» و «اعتدالی» پدیدار شدند.  این احزاب از آغاز دچار اختلاف بودند؛ آن چنان‌که پیدایش و تنظیم مرام نامه حزب اجتماعیون اعتدالیون صرفا عملی در تقابل با دموکرات‌ها ارزیابی شده می باشد. در‌واقع، «این احزاب در جامعه‌ای شکل گرفتند که به‌لحاظ مناسبات اجتماعی و ساختاری با استلزامات مدرن تحزب هماهنگی نداشتند. در این شرایط احزاب به جای بالابردن اندازه مشارکت مردمی در سیاست، مشغول زد‌وخورد با رقبای خود بودند و کارشان از زد‌و‌خورد به ترور و تکفیر منتهی گردید و نه تنها فضای منازعات سیاسی را آشتی‌پذیر جلوه ندادند، بلکه خود تبدیل به عاملی برای ستیز در جامعه شدند» (سالمی قمصری، 1386: 40-39).

ستیز و کشمکش حاصل از این تجربه جدید تحزب، نمونه قابل توجهی برای شناخت و ارزیابی کشمکش‌های ناشی از ظهور عناصر مدرن در جامعه‌ای در حال گذار و ساختاری بدون تناسب با آن می باشد. بحثی که اکثرا از سوی اندیشمندان و متفکرین به مذمت و نقد‌های کلی، فارغ از رویکردی مبتنی‌برساختار علمی منتهی شده می باشد.

همچنین، با احتساب احزاب به‌عنوان یکی از شاخص‌های مهم توسعه سیاسی، چگونگی واکنش احزاب اولیه به انواع اختلافات و کشمکش‌های موجود در جهت حل اختلاف خود می‌تواند به‌عنوان موضوعی برجسته در مطالعه و آسیب‌شناسی توسعه سیاسی ایران مورد‌توجه قرار گیرد. چنان‌که حسین بشیریه (1388) به‌عنوان مهمترین لوازم بلافصل توسعه سیاسی بر وجود مکانیسم‌های حل منازعه نهادمند در درون ساختار سیاسی تأکید می کند. پس، شناخت نوع فرایند حل اختلاف دراین دوران و علل گرایش به آن از سوی این احزاب به‌خوبی می‌تواند موانع و شرایط مناسب برای توسعه سیاسی ایران در دوران مشروطه و به‌صورت خاص احزاب در این زمان را ترسیم کند.

در‌این زمینه، مدل‌ها و نظریات موجود در رشته‌ی حل اختلاف به‌خوبی می‌تواند بنیانی علمی جهت مطالعه‌ی سازمان‌یافته‌ی اختلافات و واکنش‌های خاص احزاب فراهم کند. این رشته علمی سال‌هاست که به موضوع کشمکش در تمامی سطوح می‌پردازد. بحثی که «در رشته‌های متنوعی مانند روانشناسی، دیپلماسی، علوم اجتماعی، حقوق و حوزه مدیریت نزاع/حل اختلاف مطرح می گردد. هر یک دیدگاه متفاوتی در ارتباط با ماهیت کشمکش ارایه می‌دهند» (بورگس[3]، 1987). این رشته اکثرا به‌صورت عملی برای حل اختلافات در گستره‌ای از عرصه‌های مختلف زندگی بشر از روابط بین‌شخصی تا روابط درون دولت و بین‌المللی به کار می‌رود (فورلانگ[4]،2005).

«حل اختلاف اصطلاحی مفهومی می باشد که به حالتی اطلاق می گردد که منابع ریشه‌دار کشمکش هدایت و حل می گردد. یعنی رفتار و توجه‌ها دیگر خشونت‌بار نیست و ساختار کشمکش تغییر کرده می باشد» (میال[5] و همکاران،25:2005). این اصطلاح هم به فرایند رسیدن به این تغییرات تصریح می کند و هم به مراحل تکمیل‌شدن فرایند حل اختلاف. براین‌اساس در این رشته مدل‌های متنوعی برای شناخت علل وقوع کشمکش، طراحی و ارزیابی راهبردهای به‌کار‌رفته و امکان‌پذیر حل اختلاف عرضه می گردد. در ادبیات موجود حوزه کشمکش از مفاهیم گوناگونی همچون دگرگون‌سازی کشمکش[6]، تنظیم کشمکش[7] و مدیریت کشمکش[8] برای چگونگی برخورد با کشمکش بهره گیری شده می باشد. در این رساله به پیروی از نقطه نظر نویسندگان کتاب حل اختلاف معاصر از اصطلاح حل اختلاف بهره برده می گردد. از نظر ایشان حل اختلاف چنان منسجم و فراگیر می باشد که به‌نوعی تمام ظرایف این اصطلاحات را دربرمی‌گیرد. همچنین در تاریخچه‌ی این رشته، اکثرا تحلیل‌گران از اصطلاح حل اختلاف بهره برده‌اند (رامسبوتام و همکاران[9]، 2011).

در این رساله با اتکاء به مدل حل اختلاف منافع/حقوق/ قدرت[10](فورلانگ،2005) فرایندهای متفاوتی که احزاب برای برخورد با کشمکش به کار برده‌اند، به‌عنوان پیامد[11] درنظرگرفته شده می باشد. همچنین، براساس راهبرد جامعه‌شناسی تاریخی تحلیلی کوشش می گردد، علل کافی و لازم منجر به اتخاذ فرایندهای خاصی از حل اختلاف در کشمکش‌های بین دو حزب دموکرات و اجتماعیون اعتدالیون در مجلس دوم شورای ملی مشخص گردد. این شرایط علی بدون تعهد به رویکرد نظری خاصی از نظریات گوناگون و براساس طرح نظری دوسطحی گزینش می گردد. بدین ترتیب، در سطح اول از مدل پویایی اعتماد شرط علی بهره گیری می گردد، در سطح دوم نیز چندین شرط علی براساس مدل‌ مثلث رضایت‌مندی حل اختلاف، تحلیل خصلت اعتماد اندروسایر[12]، به همراه بخشی از مدل پویای اعتماد و همچنین موانع توسعه سیاسی در ایران از دیدگاه حسین بشیریه و نظریه «راهبرد و سیاست سرزمینی جامعه ایران» پرویز پیران، برساخته می گردد.

بدین ترتیب این رساله، به مقصود آزمون و واکاوی پیچیدگی علی پیامد موردنظر بنا به یک طرح نظری دوسطحی از روش‌شناسی تنوع‌محور[13] و روش تحلیل تطبیقی کیفی فازی[14]چارلز راگین[15] و نرم‌افزارfsQCA[16] بهره می‌برد. این روش به علت های متعددی انتخاب شده می باشد. از سویی گورتز و ماهونی[17](2005) تأکید می‌کنند که روش تحلیل فازی راگین ظرفیت آزمون نظریات دو سطحی را فراهم ساخته می باشد. ازسوی دیگر، راگین مدعی می باشد که این یک روش میانی می باشد که از محدودیت‌های پژوهش کمی وکیفی فراتر می‌رود. مفاهیم را در همان شاکله‌ی مبتنی‌بر نظریه مجموعه[18] درجه‌بندی و آزمون می کند. در‌نهایت، مسیرهای متعدد و چندگانه‌‌ای را مشخص می کند که در قالب ترکیبات علل کافی به پیامد موردنظر منجر می گردد (راگین،1987،2000،2008). نهایتا منطق فازی حاکم بر fsQCA به‌خوبی می‌تواند زمینه‌ای برای خوانش تاریخی فارغ از سوگیری و برچسب‌زنی دوشقی را فراهم کند.

پرداختن به پیچیدگی‌های علی شیوه‌های حل اختلاف تمام احزاب در ایران جهت آسیب‌شناسی تحزب در ایران مستلزم دسترسی به داده‌های معتبر عظیمی می باشد که فراتر از ظرفیت یک رساله‌ی کارشناسی ارشد می باشد. از این رو صرفا کشمکش بین دو حزب دموکرات و اجتماعیون اعتدالیون در مجلس دوم شورای ملی مورد مطالعه و مطالعه قرار می‌گیرد. درواقع، در این رساله اساسا بواسطه‌ی محدودیت زمانی قلمروی پژوهش محدود به دوره دوم قانون‌گذاری شده می باشد. بدین ترتیب تنوع محدودی بین شرایط و نظام‌های موردها هست که تعمیم نتایج را محدود ساخته می باشد.

1-2-طرح مسئله

«مجلس دوم شورای ملی در آبان 1288 در میان تحسین وسیع عامه گشایش پیدا نمود» (آبراهامیان، 1378: 92). ‌در این دوره، فعالان سیاسی و روشنفکران بعد از تجربه تلخ استبداد محمد علی شاه و نظاره سیستم‌های حزبی اروپا به این نتیجه رسیدند که برای محافظت از آزادی، انقلاب، مجلس و مشروطیت بایستی تشکیلات منظم حزبی داشته باشند (نوذری،1380). این نتیجه‌گیری در اقدام کاملا محقق نشد و از همان آغاز احزاب عمده مجلس دوم، ‌دموکرات و اجتماعیون-‌اعتدالیون دچار کشمکش شدند و از روش‌هایی غیردموکراتیک برای حل اختلاف خود بهره گیری کردند. چنان‌که اعتدالیون متوسل به اخذ تکفیرنامه از مرجع تشیع نجف برای اخراج رییس فرقه دموکرات از مجلس شدند. از سویی دیگر، میرزاحسن‌خان امین‌الملک که از عاملان موثر اعتدالی بود، به دست مجاهدین حیدرخانی در خانه‌اش کشته گردید (اتحادیه(الف)،1361).

نخستین تجربه‌ی تحزب به‌عنوان عنصری مدرن در جامعه سنتی زمان قاجار رخ می‌دهد که از کشمکش بین دو حزب به ستیزهای گسترده اجتماعی منتهی می گردد. پیچیدگی شرایط حاصل از تعامل عناصر مدرن و سنتی و همچنین شرایط خاص فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و جغرافیایی ایران آن وقت به گونه‌ی قابل توجهی در راه‌های حل اختلافی که از سوی هریک اتخاذ شده؛ به‌خوبی نمود یافته می باشد.

در رساله‌ی حاضر اصطلاح فرایند حل اختلاف به شیوه‌ی ارزیابی طرفین از اختلاف و چگونگی واکنش به آن اطلاق شده می باشد. از این رو، درمطالعه‌ی کشمکش‌های گوناگون بین دو حزب دموکرات و اجتماعیون‌اعتدالیون، در آغاز این سؤال پیش می‌آید که در اولین تجربه تحزب در ایران، احزاب و اعضای آنها در برخورد با موردها کشمکش‌ چه نوع ارزیابی و تصوری داشته‌اند؟ و هر یک از چه شیوه‌ها و فرایندهایی برای حل اختلاف میان خود بهره گیری می‌کردند؟ سپس، بر بنیان رویکردی کل‌نگر این مساله، پرسش‌برانگیز می گردد که از ابعاد و سطوح گوناگون، چه علل کافی و لازمی منجر به اتخاذ فرایندها و شیوه‌های خاص حل اختلاف از سوی این حزب شده می باشد؟

 1-3- اهمیت و ضرورت پژوهش

در جوامع و نظام‌های سیاسی کنونی تقریبا هم‌اندیشی کاملی نسبت‌به ضرورت تحزب هست و از احزاب به‌عنوان چرخ‌دنده ماشین دموکراسی، نماد سیاست مدرن، حلقه مفقوده و واسطه‌ی بین مردم و کارگزاران و تصمیم‌گیران سیاسی یاد می گردد. حزب در‌حقیقت گردهمایی پایدار گروهی از مردم می باشد که از عقاید مشترک و تشکیلات منظم برخوردارند و با پشتیبانی مردم برای کسب قدرت سیاسی از راه‌های قانونی مبارزه می‌کنند (اخوان کاظمی، 1386: 8). با وجود این اهمیت اساسی، احزاب در پیشبرد دموکراسی، فضای سیاسی- اجتماعی ایران اکثرا با ناکارآمدی و ستیز و صف‌آرایی کینه‌توزانه‌ی احزاب روبرو بوده اند. پدیده‌ای که از روزگار ابتدایی شکل‌گیری احزاب در مجلس دوم شورای ملی به شکلی برجسته خود را نمایان ساخته می باشد. این ستیز و کشمکش، عمده اندیشمندان را به مذمت و نقدهای کلی رهنمون کرده می باشد. این امر، ریشه در سه نکته دارد:

الف) عدم‌دسترسی پژوهشگران به عمده‌ی داده‌های لازم و جاری در ارتباط با احزاب که هنوز جزو داده‌های محرمانه و طبقه بندی‌شده محسوب می شوند،

ب) عدم‌توجه پژوهشگران به حوزه‌های تخصصی خاص همچون رشته حل اختلاف جهت تحلیل و آسیب‌شناسی شرایط و پدیده‌های اجتماعی و سیاسی،

پ) عدم کاربرد و شاید کاربرد محدود روش‌های جدید علوم اجتماعی که امکان مطالعه پیچیدگی علی پدیده‌های تاریخی و اجتماعی را در ابعاد و سطوح گوناگون فراهم می‌کنند.

از این رو، در رساله‌ی حاضر دو مانع آخر بر‌اساس با کاربرد مدل‌های حل اختلاف و روش‌شناسی پیچیده تنوع‌محور دو مانع آخر مرتفع شده می باشد. همچنین، با‌در نظر داشتن مانع نخست، احزاب دوران مشروطه بواسطه‌ی شفافیت و حجم بیشتر داده‌های روزگار پیشین انتخاب شده می باشد. هر‌چند با در نظر داشتن اشتراکاتی که در پدیده‌های اجتماعی در طول تاریخ دیده می گردد؛ اسناد و داده‌های تاریخی ظرفیت لازم را جهت فهم سازمان‌یافته و نسبتا عمیق پدیده‌های اجتماعی دارند. ازهمین ‌رو نیز حوزه‌ی جامعه‌شناسی تاریخی مورد‌توجه فراوانی قرار می‌گیرد. البته، تحقیقات تاریخی و جامعه‌شناسی تاریخی ایران اکثرا به واسطه‌ی محدودیت روش‌های تحلیلی و اتکاء شدید آن‌ها به ذهن محقق، صرفا به مفاهیم و شرایط، سطوح و ابعاد محدودی پرداخته‌اند. در حالی‌که روش‌های نسبتا نوینی همچون تحلیل تطبیقی کیفی فازی ظرفیت مطالعه ابعاد و سطوح گوناگون پیچیدگی علی پدیده‌های اجتماعی و تاریخی را فراهم می‌کنند. ازاین رو، در پژوهش حاضر، به‌عنوان اثری در چهارچوب راهبرد جامعه‌شناسی تاریخی تحلیلی براساس روش تحلیل تطبیقی کیفی فازی  و نرم‌افزار fsQCA کوشش می گردد پیچیدگی علی اتخاذ شیوه‌های حل اختلاف دو حزب دموکرات و اجتماعیون اعتدالیون مطالعه و تبیین گردد. همچنین به مقصود شناخت پیامد و شرایط علی در سطوح و ابعاد گوناگون از نظریات مختلف جامعه‌شناسی تاریخی و سیاسی و مدل‌های حل اختلاف بهره گیری می گردد.

از سوی دیگر، به‌لحاظ حوزه‌ی تاریخ، مطالعه احزاب در مجلس دوم شورای ملی به علت های زیر اهمیت و ضرورت قابل توجهی دارد:

  • بیشتر تحقیقات و کتب موجود در‌مورد مشروطه به دوره‌ی اول انقلاب مشروطه پرداخته‌اند.
  • «احزاب سیاسی به گونه کلی منفور بوده‌اند، زیرا آن‌ها را باعث ایجاد جدایی و شکاف در جامعه می‌دانستند. همچنین از آن رو که تعداد اعضای هر کدام چندان چشم‌گیر نبود، به نظر بی‌اهمیت جلوه می‌کردند» (اتحادیه(الف)، 1361: 11). در حالی‌که رساله‌ی حاضر با علم به جایگاه تحزب و حل اختلاف نهادمند در مقام لوازم بلافصل توسعه‌ی سیاسی به مطالعه این احزاب و شیوه‌های واکنش آنان به کشمکش می‌پردازد. در‌حقیقت، هر‌چند که واکنش‌ها تنش‌زا بودند؛ شناخت و مطالعه‌ی علی و دقیق آن‌ها می‌تواند فهم دانشمندان تاریخ، علوم اجتماعی و سیاسی را از شرایط مناسب و موانع توسعه ایران روشن‌تر سازد.
  • «انقلاب مشروطه تا امروز به‌صورت رویدادی ایده‌ال باقی مانده می باشد، و افرادی که با آن مربوط بودند قهرمان یا خائن جلوه کرده‌اند و قضاوتی بی‌طرفانه هنوز در این موردها کمتر صورت گرفته می باشد» (همان:11). رویکرد فازی غالب بر‌این رساله اساسا تصورات دو شقی در خوانش تاریخ را رد می کند. بر‌این‌اساس پدیده‌ها و اشخاص را نمی‌توان در قالب 0 و 1 ارزیابی نمود؛ به‌سادگی نمی‌توان افراد را کاملا‌خائن یا کاملا ‌قهرمان و وطن‌پرست نامید. پس، در‌این پژوهش کوشش می گردد؛ با اتکاء به منطق فازی قضاوت بی‌طرفانه و پرهیز‌از برچسب‌زنی معمول تسهیل گردد.

در مجموع، با در نظر داشتن محدودیت‌های دسترسی به داده، محدودیت‌های رساله‌ی کارشناسی ارشد و اهمیت مطالعه‌ی علمی تجربه تحزب و حل اختلاف در مجلس دوم شورای ملی صرفا کشمکش بین دو حزب دموکرات و اجتماعیون اعتدالیون انتخاب گردید. در‌واقع، به مقصود انجام مطالعه‌ای جزیی، دقیق و سازمان یافته قلمروی پژوهش به مجلس دوم محدود شدکه این امر تنوع موردها را کاهش داد و تعمیم نتایج را محدود ساخت.

1-4- پرسش‌های پژوهش

در این پژوهش بر آن هستیم که با توسل به روش تحلیل تطبیقی کیفی فازی در مطالعه‌ی موردها کشمکش بین دو حزب دموکرات و اجتماعیون اعتدالیون در مجلس دوم شورای ملی به این پرسش‌‌ها پاسخ دهیم:

  • چه شرایط یا ترکیبی از شرایط، علل کافی منجر به اتخاذ فرایندهای خاصی از حل اختلاف در کشمکش‌های بین این دو حزب بودند؟
  • کدام یک از شرایط کافی یا ترکیبی از شرایط کافی، به ترتیب از اهمیت بیشتری برخوردار بودند؟
  • چه شرایط یا ترکیبی از شرایط، علل لازم منجر به اتخاذ فرایندهای خاصی از حل اختلاف در کشمکش‌های بین این دو حزب بودند؟

در این راستا پرسش‌های دیگر عبارتند از:

  • به‌عنوان پیامد، احزاب در واکنش به موردها کشمکش چه نوع فرایند حل اختلافی را در پیش می‌گرفتند؟
  • به‌عنوان سطح اول شرایط علی، در بازشناخت کشمکش، اعضای احزاب چه تصور و ارزیابی از علت کشمکش داشتند؟ به اظهار دقیق‌تر، آنان چه نوع اسنادی به علت کشمکش و طرف مقابل خود می‌دادند؟ چه نوع اعتمادی نسبت به طرف مقابل داشتند؟
  • به‌عنوان سطح دوم شرایط علی، چه شرایط علی فردی و ساختاری منجر به این نو بازشناخت و اسناد می‌گردید؟

تعداد صفحه :298

قیمت : 14700 تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می گردد.

پشتیبانی سایت :        ****       serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  **** ***